CMR-verdrag
Convention relative au contrat de transport international de marchandises par route. 58 verdragslanden (stand 2026). Regelt aansprakelijkheid, vergoedingen en verjaringstermijnen.
Het CMR-verdrag werd ondertekend in Geneve in 1956. In Belgie steunt de CMR-vrachtbrief op de Wet van 3 mei 1999 betreffende het goederenvervoer over de weg en het uitvoerings-Koninklijk Besluit van 7 mei 2002. In juni 2006 volgde een belangrijke vereenvoudiging.
Convention relative au contrat de transport international de marchandises par route. 58 verdragslanden (stand 2026). Regelt aansprakelijkheid, vergoedingen en verjaringstermijnen.
Wet betreffende het goederenvervoer over de weg. Vormt de hoger-rechtsbasis voor het Belgische uitvoerings-KB van 2002 en de erkende-drukker-regel.
Belgische uitvoering van de CMR. Legt vast hoe het document opgemaakt moet worden, door wie het mag worden gedrukt, en welke verplichte vermeldingen vereist zijn.
Maakt software-gebruik mogelijk voor het invullen van CMR-vrachtbrieven, mits respect voor inhoud, volgorde en veldnummering. Opent de weg voor moderne archivering.
Voor 2006 moest elke transporteur de typisch papieren CMR in viervoud aanschaffen bij een door de overheid erkende drukker. De vereenvoudiging van juni 2006 maakte het mogelijk om met goedgekeurde software te werken, op voorwaarde dat de inhoud en volgorde van de velden integraal worden gerespecteerd.
Sindsdien mag u uw eigen blanco voorraad pre-printen bij een erkende drukker, of de data digitaal invullen en op een voorgedrukt formulier laten drukken. Sinds 2006 mag u ook bij louter binnenlands vervoer in Belgie een CMR-vrachtbrief opmaken — nuttig voor wie zowel binnenlands als internationaal rijdt.
De CMR-vrachtbrief mag sinds 2006 eveneens digitaal gearchiveerd worden, op voorwaarde dat de scan leesbaar is, niet kan worden gewijzigd en op eerste verzoek beschikbaar is voor de fiscus, douane of een rechtbank.
De CMR telt 51 artikelen. Vier daarvan komen het vaakst voor in discussies en betwistingen — hier integraal opgenomen.
“Deze overeenkomst is van toepassing op iedere overeenkomst onder bezwarende titel voor het vervoer van goederen over de weg door middel van voertuigen, wanneer de plaats van inontvangstneming der goederen en de plaats bestemd voor de aflevering, zoals deze zijn aangeduid in de overeenkomst, gelegen zijn in twee verschillende landen.”
“De vrachtbrief moet vermelden: de plaats en datum van opmaak; naam en adres van de afzender; naam en adres van de vervoerder; plaats en datum van inontvangstneming; plaats van aflevering; naam en adres van de geadresseerde; gangbare benaming der goederen; en de wijze van verpakking, het aantal en het brutogewicht.”
“De vervoerder is aansprakelijk voor geheel of gedeeltelijk verlies en voor beschadiging van de goederen, alsmede voor vertraging in de aflevering, vanaf de inontvangstneming der goederen tot aan de aflevering.”
“Rechtsvorderingen, waartoe een onder deze conventie vallend vervoer aanleiding geeft, verjaren door verloop van een jaar. In geval van opzet of van schuld, welke volgens de wet van het gerecht waarbij de zaak aanhangig is, met opzet gelijkgesteld wordt, is de verjaringstermijn drie jaar.”
Verordening (EU) 2020/1056 (kortweg eFTI) verplicht overheden in de EU vanaf 9 juli 2027 om e-CMR-gegevens digitaal te accepteren als een vervoerder die aanlevert. Dat is een acceptatieplicht voor overheden, geen verplichting voor bedrijven — u mag papier blijven gebruiken zo lang u dat zelf wenst.
De internationale rechtsbasis voor een echte e-CMR (digitale handtekening tussen partijen, zelfde juridische waarde als de papieren CMR) ligt in het e-CMR Additioneel Protocol van 2008. Belgie heeft dat protocol op 27 september 2008 ondertekend, maar nooit geratificeerd. Belgie is dus signataris, geen partij; e-CMR-handtekeningen tussen Belgische partijen hebben daardoor niet automatisch dezelfde juridische status als die tussen partijen in een geratificeerd land. In de praktijk wordt de CMR daarom in Belgie doorgaans nog op papier ondertekend.
Wij volgen de stand van zaken rond ratificatie en houden deze pagina actueel zodra Belgie het protocol bekrachtigt.
Praktische tip